आज भारतले आफ्नो ८०औँ स्वतन्त्र दिवस मनाइरहेको छ। सन् १९४७ अगस्ट १५ मा बेलायती शासनबाट स्वतन्त्र भएको भारत आज विश्व राजनीतिमा प्रभावशाली शक्ति बनेको छ। नयाँ दिल्लीको लालकिल्लाबाट प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले स्वतन्त्रता दिवसको सम्बोधन गरिरहँदा त्यसको राजनीतिक, आर्थिक र कूटनीतिक प्रभाव छिमेकी नेपालसम्म पनि स्वाभाविक रूपमा आइपुग्छ।
यही अवसर नेपाल–भारत सम्बन्धलाई नयाँ ढंगले हेर्ने उपयुक्त समय पनि हो। विशेषगरी प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहको नेतृत्वमा रहेको नेपालले भारतसँगको सम्बन्धलाई भावनात्मक नाराभन्दा माथि उठाएर व्यावहारिक, पारस्परिक हितमा आधारित र परिणाममुखी बनाउनुपर्ने आवश्यकता छ।
भारत र नेपालबीचको सम्बन्ध सामान्य दुई छिमेकी मुलुकबीचको सम्बन्ध मात्र होइन। खुला सीमा, धार्मिक तथा सांस्कृतिक समानता, पारिवारिक सम्बन्ध, रोजगारी, व्यापार, शिक्षा, स्वास्थ्य र दैनिक जनजीवनसम्म जोडिएको सम्बन्ध हो। भारत स्वयंले पनि नेपालसँगको सम्बन्धलाई ‘विशेष’ र बहुआयामिक सम्बन्धका रूपमा व्याख्या गर्दै आएको छ। पछिल्ला वर्षमा दुई देशबीच व्यापार, ऊर्जा, पूर्वाधार, डिजिटल प्रविधि, शिक्षा र विकास सहकार्यका क्षेत्र विस्तार भइरहेका छन्।
ऊर्जा क्षेत्रमा पनि नेपाल–भारत सहकार्यको सम्भावना असाधारण छ। नेपालको जलविद्युत् भारतको ठूलो बजारमा पुग्न सक्ने र भारतको ऊर्जा आवश्यकतामा नेपालले योगदान गर्न सक्ने अवस्था बनेको छ। त्यसैगरी रेल, सडक, प्रसारण लाइन, सीमापार पूर्वाधार र व्यापारिक नाकाको सुधारले दुई देशको आर्थिक सम्बन्धलाई नयाँ उचाइ दिन सक्छ।